Oğuz Esen Resmi Fan Clup İndir-Dinle 2011

Aydınoğulları Beyliği

Önceki başlık Sonraki başlık Aşağa gitmek

ikon1 Aydınoğulları Beyliği

Mesaj tarafından Mc Zindan Ankara Style Bir Paz Mayıs 02, 2010 9:57 pm

Aydınoğulları, Batı Anadolu'yu, Ege kıyılarını açan fâtih Türkmen
beylerindendir. Gazi Umur Bey gibi Türkiye tarihinin büyük
şahsiyetlerinden birini yetiştirmiştir. 1300'den 1390 Nisanına kadar önce
90 yıl, 28 temmuz 1402'den 1425'e kadar sonra da 23 yıl, cem'an 116 yıl
sürmüştür. Nisan 1390'dan 28 temmuz 1402 'ye kadar Yıldırım Bâyezid
zamanında 12 yıl, 3 ay, Osmanlı devletine katılmıştır. 1308'e kadar
Selçuklular'a, 1335'e kadar İlhanlılar'a tabî, sonra müstakil
olmuşlardır. 1308'den 1312'ye kadar da İlhanlılar'a
tabî olan Germiyanoğulları'na tabî bulunmuşlardır. Zaten başlangıçta
Aydın beyleri, Germiyanoğulları'nın hizmetinde idiler. 1403'te tekrar
Osmanlılar'a tabî olmuşlar, bundan sonraki 22 yılda bazan tamamen
Osmanlılar'a katılmışlar, bazen onlara baş kaldırmışlardır. Bu devreyi,
Cüneyd Bey temsil eder.

Aydınoğulları Beyliği, bilindiği gibi, Selçukluların uç beyliği olarak
Aydın Bey tarafından kurulmuştur. 1308'den 1335'e kadar İlhanlılara tabi
olmuş, daha sonra bazen bağımsız, bazen Osmanlılara tabi olarak
yaşamışlardır. Aydın, İzmir'in bazı havzaları, Alaşehir, Salihli ve
dolaylarında hüküm sürdüler. Bu beyliğin en ünlü hükümdarı Gazi Umur Bey
idi. Kuvvetli bir donanma ile Adalar Denizine (Ege) hakim olmuştu. 1425'te
Osmanlı topraklarına katıldı. Bu beyliğin en önemli iskelesi Ayaslug
(Selçuk) idi. Burada hazırlanan donanma ile etrafa baskınlar yapıyordu.
Nitekim Mehmed Bey'in oğlu Umur Bey donanma ile Sakız, Bozcaada, Semadirek
adası, Gümülcine havalisi, Adalar Denizi ve Mora sahillerine başarılı
akınlar yapmış ve sahil İzmiri'ni ele geçirmişti (1328). Onun bu başarılı
faaliyetleri babasının ölümünden sonra beyliğin başına geçmesine zemin
hazırladı (1334).

Umur Bey, Saruhanoğlu Süleymân Bey ile birlikte Yunanistan ve Mora'ya
sefer yapmış, sayısız esir ve ganimetlerle İzmir'e dönmüştü (1335). Umur
Bey Bizans ile dostça geçinmiş, onların seferlerine katılarak Karadeniz'e
çıkmış, Kili ve Eflak ülkelerini yağmalamıştı (1339-40).

Ayrıca, Bizans'taki taht mücadelelerine de karıştı. Aydınoğulları
donanmasının Ege Denizi'ndeki faaliyetleri karşısında, Rodos şövalyeleri
ticaretin aksamaması için İzmir'i vermek şartıyla Umur Bey ile anlaşmaya
razı oldular, fakat bu anlaşma Papa tarafından tasdik edilmedi. Gazi Umur
Bey bu sebeple İzmir'i zaptetmek isterken şehid düştü (1348). Onun
hükümdarlık süresi Aydınoğulları için her yönden önemli gelişmelerin
görüldüğü parlak bir devre olmuştur. Umur Bey'in kardeşi Hızır Bey,
ağabeyi gibi faal ve cesur bir hükümdar olmadığından Latinler ile ağır
şartlarla bir anlaşma imzalamaya mecbur kaldı. Bundan sonra
Aydınoğullarının faaliyeti durmuş ve beylik çökmeğe yüz tutmuştu. Kosova
savaşında (1389), Osmanlı ordusunda bulunan yardımcı kuvvetler arasında
Aydın oğullarınkiler de vardı. Bu savaşta Sultan I. Murad'ın şehit düşmesi
üzerine Yıldırım Bayezid sultan olmuş, fakat ona karşı Karamanoğullarının
teşviki ile Anadolu beyliklerinde bir hareket başlamıştı. Bu harekete
Aydınoğulları da katıldı. Yıldırım Bayezid'in beylikleri itaat altına
almak için çıktığı Anadolu seferinde Aydınoğulları Beyliği Osmanlılara
tâbi oldu (1390).

Aydınoğlu Gazi Umur Bey

XV. asırda şair Enverî tarafından "Düstûr-Nâme"de hayatı
destanlaştırılmış bir şiir diliyle anlatılan Gazi Umur Bey, Türk teşebbüs
ve kabiliyetinin mükemmel örneklerinden biridir.İzmir, 1076'da Türkiye
devletinin kurucusu Anadolu Fâtihi I. Süleyman Şâh tarafından
fethedilmişti. Çaka Bey'e verilen İzmir, bu Türk beyinin büyük deniz proje
ve teşebbüslerine sahne oldu. Umur Bey, 2,5 asır sonra bu proje ve
teşebbüsleri tekrar ele almıştır. Bizans, 1097'de İzmir'i de İznik ve Batı
Anadolu gibi Türkler'den geri aldı. Şu halde İzmir'de ilk Türk hâkimiyeti,
ancak 21 yıl sürmüştür. İşte Aydınoğlu Umur Bey, 1320'de İzmir'i tekrar
fethetmiştir. Şu suretle 223 yıl daha İzmir, Hıristiyanlarda
kalmıştır.

28 ekim 1344'te, bütün Avrupa devletlerinin birlikleri tarafından
desteklenen Rodos'taki Saint-Jean Şövalyeleri, İzmir'i bastı;
Aydınoğulları'nın tersane ve donanmalarını yaktı. Liman, Şövalyelerin
eline geçti. Fakat yukarı kale, Türkler'in elinde kaldı. Bu suretle şehir,
"Müslüman İzmir" ve "Gâvur İzmir" diye ikiye bölündü ve 1403'ün ilk
günlerinde Timur'un, Şövalyeleri kovmasına kadar tam 59 yıl bu vaziyet
devam etti.

Umur Bey, Avrupa siyaset âlemine faal bir şekilde iştirak etti.
1328-29'da, yanında Cüneyd Bey'in babası İbrahim Bahâdır Bey olduğu halde,
Bozca Ada'ya çıktı. 1330'da Gelibolu yarımadasına ayak bastı. 1332'de 75
gemisi ile Semadirek adasını bastı ve Batı Trakya'da Gümülcine'ye asker
çıkardı. Gene aynı yıl, 250 parçalık büyük bir donanma ile Adalar, Ağrıboz
ve Yunanistan'a asker çıkardı ve ilk defa Ege denizini doğudan batıya
geçmiş, Yunan karasında, Attika'ya ayak basmış oldu. 1333'te 170 parça
donanma ile Mora'ya çıktı. 1333'te Saruhanoğlu Süleyman Bey'le müttefiken
Yunanistan'a ve Mora'ya sefer yaptı. 1336'da Foça'da İmparator
Kantakuzinos'la buluştu. 1338'de tekrar Yunanistan'a ve Ege Adaları'na
sefer yaptı. 1339'da Eflâk yani Romanya seferine çıktı ve bu suretle
Balkanlar'ın kuzeyine kadar erişti. 1342'de Girit ve Kıbrıs sahillerini
vurdu. 1345'te Makedonya'ya asker çıkardı; bu seferde, müttefiki
Saruhanoğlu Süleyman Bey, şehit düştü.

Osmanoğulları, Süleyman Paşa ile kardeşi I. Murad, şehit Aydınoğlu Umur
Bey'le şehit Saruhanoğlu Süleyman Bey'in izlerini adım adım takip etmişler
ve onların teşebbüslerini taçlandırmışlardır. Bulgaristan krallığı ile
başa çıkmaktan âciz kalan Bizans imparatoru İoannis Kantakuzinos, Umur
Bey'den imdat istemişti. Umur Bey, 32 harp gemisi ve 29.000 askerle Avrupa
kıt'asına ayak bastı. Dimetoka'yı Bulgarlar'dan alıp müttefiki İmparator'a
verdi. Ertesi yıl, 1342'de İmparator, rakibi Paleologoslar'a karşı tekrar
Umur Bey'den yardım istedi ve bu suretle Türk hükümdarını, Bizans'ın
dahilî işlerine karıştırmış oldu. Aydınoğlu, Rumeli'ne geçip İmparator'a
istediği yardımı yaptı. Bunlar, Müslüman Türkler'in Rumeli'ne ilk ayak
basışlarını teşkil eder.

1348'de, Gâvur İzmir'i Şövalyeler'den geri almak isteyen Umur Bey,
kalenin önünde düşman tarafından şehîd edildi. Onun şehâdeti, Rumeli'ndeki
projelerini yarıda bıraktı. Bıraktığı yerden, Osmanoğlu Şehzade Süleyman
Paşa devam etmiştir. Daha 1344'te İmparator, tekrar Umur Bey'den yardım
istediği zaman, Aydınoğlu, İzmir meslesiyle uğraşmakta olduğundan,
müttefiki İmparator'a Osmanoğlu Orhan Gazi'ye baş vurmasını tavsiye
etmişti. Donanması Haçlılar tarafından yakıldıktan sonra Umur Bey,
komşuları Menteşeoğulları, Saruhanoğulları, Karasıoğulları'ndan tedarik
edebildiği gemilerle acele yeni bir donanmaya sahip olmuştu. Bu donanmayla
Gelibolu yarımadasına çıktı, Vardar vadisini taradı. Bulgar kuvvetlerini
yok etti. Batı Anadolu Türk Beylikleri, yani Osmanoğulları, Aydınoğulları,
Menteşeoğulları, Saruhanoğulları ve Karasıoğulları, müttefiken takibine
muvaffak oldukları siyaset yüzünden büyük başarı kazanmışlardır. Bunlardan
Osmanoğulları'nın donanmaları yoktu; ancak 1345'ten sonra
Karasıoğulları'nın pek de ehemmiyet arz etmeyen deniz kuvvetlerine sahip
oldular. Fakat Aydın ve Menteşe donanmaları çok güçlüydü ve Ege Denizi'ne
hâkimdi.

Ankara Savaşı'nda (1402) Osmanlıları mağlûp eden Tîmûr tarafından,
ülkelerin kendilerine iade edilen beylikler arasında Aydınoğulları da
bulunuyordu. Bu devrede en çok Cüneyd Bey (1405-1426) faaliyetleri ile
dikkati çekmektedir. Cüneyd Bey fetret devrinde Osmanlı şehzâdeleri
arasında saltanat mücadelelerine katıldı. Onun bu davranışı beyliğin
sonunu hazırlayan sebeplerden biri oldu. Neticede Osmanlı sultanı II.
Murad'ın gönderdiği bir ordu Aydınoğulları Beyliği'ni ortadan kaldırdı
(1426).

Aydınoğullarından bazı sanat eserleri, zamanımıza kadar
mevcudiyetlerini korumuştur. Bunlardan en önemlileri Mehmed Bey'in
yaptırdığı Birgi'deki Ulu Câmii ile Selçuk'ta 1374'de yapılan İsâ Bey
Câmii'dir.




avatar
Mc Zindan Ankara Style
Admin
Admin

Mesaj Sayısı : 3104
Aktiflik Puanı : 10841
Kayıt tarihi : 26/11/09
Yaş : 25
Nerden : ankara

http://www.amasyateknoloji.tk

Sayfa başına dön Aşağa gitmek

Önceki başlık Sonraki başlık Sayfa başına dön

- Similar topics

 
Bu forumun müsaadesi var:
Bu forumdaki mesajlara cevap veremezsiniz